-हेमन्ती भट्ट

जतिबेला काँग्रेसका धेरै नेता माओवादी निकट देखिए, जतिबेला काँग्रेस र एमालेका दिग्गज कहलिएका नेता माओवादीका निकटतम बने र जतिबेला माओवादी रजगज बढेका बखत जिल्ला र केन्द्रका अवसरवादी चरित्रका नेताहरू त्यतातिर ढल्किदै थिए, त्यतिबेला काँग्रेस काे साख जाेगाउन विपी, गणेशमान र किशुनजीका मार्गमा केवल शेरबहादुर देउवा अविचलित र अविच्चिन्न रुपमा अगाडि बढिरहे । शेरबहादुर देउवा राजाबाट समेत प्रताडित भएको अवस्थामा उनलाई कसैको साथ र भराेसा थियो भने केवल रमेश लेखकको थियो । उनै रमेश लेखकले आफ्नो बौद्धिक चातुर्यता र राजनीतिक परिपक्वताबाट शेरबहादुर देउवाकाे राजनीतिक यात्रामा बलियो एवं मजबुत आधार तयार पार्ने दृढता तय गरे । र अन्ततः लेखककै सक्रियतामा माओवादी विद्राेहीलाई शान्तिवार्तामा ल्याएर काँग्रेसले एकपटक पुनः ठूलो ऐतिहासिक सफलता प्राप्त गरेको थियो । त्यो सफलताका पछाडि गिरिजाप्रसाद र शेरबहादुर काे तस्बिर प्रचारप्रसारमा आएपनि असलमा कर्म भने रमेश लेखकले गरेका थिए देउवा पक्षबाट । गिरिजाले कृष्णप्रसाद सिटौला, एमालेले प्रदिप ज्ञवाली र देउवाले रमेश लेखकलाई ठूलो अभिभारा सुम्पे । आतंककाे ठूलो विरासत बाेकेकाे माअाेवादिलाई शान्तिपूर्ण प्रक्रियामा ल्याई सहज अवतरण गराउनु अहिलेजस्तो सहज र सरल पक्कै थिएन तर रमेश लेखकले ति सबै असहजता र अप्ठ्याराहरुलाई आफ्नो विवेक र बौद्धिक चातुर्यताले उच्चस्तरीय ढंगले समाधान गरि देश र दुनियाँलाई नयाँ सन्देश प्रवाह गर्नमा रमेश लेखकको महत्त्वपूर्ण याेगदान रहेको बिर्सन सकिदैन । लेखकको यही विशिष्ट क्षमताबाट देउवा र स्वयं गिरिजाबाबु र विद्रोही पक्षका नेता प्रचण्ड बाबुराम समेत प्रभावित बनेका थिए ।

रमेशकाे शान्तिप्रक्रिया र संविधाननिर्माणमा देखिएको सक्रिय एवं प्राज्ञिक पहल र याेगदान देशले चिरकालपर्यन्त सम्झिरहनेछ । आफु अगाडि उभिएर ठूलो फड्को मार्नसक्ने क्षमता हुदाहुदै पनि पार्टीका सम्मानित नेताहरूलाई सुरक्षित एवं सम्मानित श्रेणीमा आसीन गराइरहन र पार्टीको प्रजातान्त्रिक साख जाेगाइरहन पनि रमेशले पटकपटक आफुलाई पछाडि खडा गरिरहे । पछिल्लो महाधिवेशनमै पनि कार्यकर्ता र महाधिवेशनप्रतिनिधिहरुकाे तीब्र इच्छा रहँदारहँदै पनि रमेश केवल सदस्यमै लडे र यसपटक पनि उनलेे पार्टी र नेताहरूलाई सम्मानका खातिर केन्द्रीय सदस्यकाे मात्रै उम्मेदवारी दिएका छन् । यद्यपि रमेश लेखकलाई देशभरका काँग्रेस प्रतिनिधिले महामन्त्री या उपसभापति पदमा लडेको र जितेको हेर्ने अभिलाषा बाेकेकाथिए तर नेताहरुप्रतिकाे सम्मान र पार्टीको साख जाेगाउन मात्रै उनलेे आफ्नो र समर्थकहरुकाे साथ हुदाहुदै पनि सदस्य मात्रै उठे । परिपक्व राजनीतिक संस्कार एवं पार्टीप्रतिकाे निष्ठा र इमानदारीकाे उत्कृष्ट दृष्टान्त बनेका रमेश लेखकलाई काँग्रेसका नेताकार्यकर्तादेखि आम नेपाली जनताले प्राज्ञिक नेताका रुपमा मात्रै होइन शान्तिप्रक्रिया र संविधान निर्माणका सारथीका रुपमा बुझ्दछन् । शान्तिप्रक्रिया र संविधान निर्माणका क्रममा आवरणमा विभिन्न दलका विभिन्न नेताहरू अगाडि देखिएका भए पनि अन्तर्यमा दस्तावेजीकरण र मार्गदर्शनकाे काममा रमेश लेखक नै अग्रसर रहेको यथार्थ कहिल्यै कसैबाट लुक्नसक्तैन ।