कोहलपुर/ बाँकेको कोहलपुरमा छोटो दूरीको यात्रामा अटोरिक्सा निकै लोकप्रियसमेत बनेको छ । कैयौंले आफ्नै क्षेत्रमा रोजगारसमेत पाएका छन् । कैयौं युवा विदेशका लागि बुनेको सपना अहिले आफ्नै ठाउँमा साकार बनाउने पक्षमा देखिए पनि पछिल्लो समय सोचेजस्तो अटोरिक्सा व्यवसायीलाई पक्कै पनि छैन ।
कोहलपुर नगरपालिका वडा नं. १का नगरपालिका–१ का हर्क बहादुर कटुवालले पाँच वर्षदेखि पेट्रोलियम अटोरिक्सा चलाउँदै आएका छन् । जति सहज उनलाई रिक्सा किन्दा थियो त्यो सहजता आज छैन । ‘हिजोका दिनमा व्यवसाय राम्रै हुन्थ्यो, दैनिक दुई हजारभन्दा बढी आम्दानी हुन्थ्यो’, हर्क बहादुरले भने, ‘अहिले त यात्रुभन्दा बढी रिक्सा भएका छन्, तेल खर्च निकाल्न पनि गाह्रो हुन्छ । विदेशबाट फर्केका युवाहरुको रोजाई पनि अट्रोरिक्सा बनेको छ, भारतबाट फर्केका नेपाली युवाहरुका लागि पनि अट्रोरिक्सा रोजाई बनेको छ । ’

तर जनसंख्याको हिसाबले आवश्यकता भन्दा बढि अटोरिक्सा भइसके संचालन तथा व्यवस्थापनमा निकै चुनौती थपिएको उनको भनाई रहेको छ । अटोरिक्सा व्यवस्थापनको जिम्मा स्थानीय सरकारलाई छ । स्थानीय सरकारले त्यसमा ध्यान दिन सकेको छैन । स्थानीय सरकारको मातहतमा अटोरिक्सा व्यवसाय आएपछि ट्राफिक प्रहरीको निगरानी पनि कम भएको छ । अहिले केही व्यवसायीले त्यसको फाइदा उठाउनसमेत थालेका छन् । जथाभावी हुने पार्किङका कारण दुर्घटनाको जोखिम बढ्दै गएको छ । छोटो दुरीका लागि गुडने अटोरिक्साको संख्या दिनप्रतिदिन बढ्दो क्रममा रहेको छ । यकातर्फ कोरोना भाइरसका कारण सामान्यतया अटोरिक्सा संचालनमा आएतापनी अट्रोरिक्साको किस्ता, व्याज र साँवा तिर्नमा कठिन भएको अट्रोरेक्सा चालकहरु बताउँछन् ।

सम्वन्धीत निकायले अट्रो रेक्सा संचालन तथा व्यवस्थापनमा चासो नदिएकै कारण रिक्सा व्यवसायमा बेथिति मौलाएको कतिपय अट्रोरेक्सा चालकहरुको भनाई रहेको छ ।
‘आज बुवाले भोलि आमाले त पर्सी त्यही छोरोले रिक्सा चलाउँछन्, तिनीहरूलाई न लाइसेन्स चाहिन्छ न त ब्लुबुक’, कठायतले भने, ‘यस्तो अवस्थामा स्थानीय सरकार गम्भीर भएको भए व्यवसायिकरूपमै लागेका रिक्सा चालकलाई राहत हुन्थ्यो, अर्कोतिर दुर्घटना भएको अवस्थामा त्यसको जिम्मेवारी स्थानीय सरकारले लिने कि, प्रहरीले लिने हो ,उनले भने ।’ बाँकेको कोहलपुरमा हाल ४ हजार बढि अटोरिक्साहरु संचालनमा रहेका छन् । केही अटोरिक्सा समितिमा दर्ता भएर सञ्चालनमा छन् भने कैयौं अटोरिक्सा अहिले पनि दर्ताविनै सञ्चालनमा छन् ।